درباره این قسمت
📻مجموعه صوتی والدکست
♦️قسمت سوم: گوش شنوا یا دستگاه تولید نصیحت؟
♦️سعیده صفار هرندی متخصص مشاوره کودک ونوجوان
✨پیامد
♦️معماری آینده سلامت روان مدارس
مشاهده متن پیادهسازیشده پادکست
به نام خالق مهربانی، سلام به همه مخاطبین عزیز. به قسمت دیگهای از والدکست خوش آمدید. من سعیده صفار، روانشناس حوزه کودک و نوجوان هستم.
اجازه بدید با یک سؤال شروع کنم. فرزندان شما بیشتر به یک گوش شنوا نیاز دارند یا دستگاه تولید نصیحت؟
خیلی از ما والدین وقتی کودک یا نوجوانمون از مشکلی حرف میزنه، سریع وارد حالت راهحل دادن میشیم. مثلاً فرزندمون میگه: «امروز دوستم با من بازی نکرد.» و ما بلافاصله پاسخ میدیم: «اشکالی نداره، یه دوست دیگه پیدا کن.»
یا نوجوانمون میگه: «از معلمم ناراحتم.» و ما میگیم: «حتماً یه کاری کردی که ناراحت شده.»
در حالی که اغلب فرزندان ما قبل از راهحل، به درک شدن نیاز دارند.
راجرز، روانشناس برجستهی انسانگرا، معتقد بود که یکی از مهمترین عوامل رشد روانی انسان، تجربهشدن، شنیدهشدن و درکشدنه. اون میگفت: وقتی فرد احساس کنه کسی بدون قضاوت به حرفاش گوش میده، توانایی بیشتری برای شناخت خودش و حل مشکلاتش پیدا میکنه.
به بیان سادهتر، گاهی بهترین کمک به فرزندمون این نیست که جواب مسئله رو به اون بدیم، بلکه فضایی فراهم کنیم تا خودش بتونه مسئله رو بهتر بفهمه.
روانشناس مشهور دیگهای که سالها دربارهی مغز کودک و نوجوان پژوهش کرده، میگه: ارتباط عاطفی قبل از اصلاح رفتاری اتفاق میافته. یعنی اگر کودک احساس کنه درک شده، آمادگی بیشتری برای پذیرش آموزش و راهنمایی خواهد داشت.
تصور کنید فرزندتون از مدرسه به خونه اومده و با ناراحتی میگه: «هیچکس منو دوست نداره.»
اولین واکنش خیلی از والدین اینه که: «این حرفها چیه؟ معلومه که دوستت دارن.»
اما یه گوش شنوا میگه: «به نظر میرسه امروز خیلی ناراحت شدی، دوست داری بیشتر برام تعریف کنی؟»
توی جملهی دوم، کودک احساس میکنه احساساتش دیده شده و این دقیقاً همون چیزیه که اعتماد رو میسازه.
جان گاتمن، پژوهشگر معروف حوزهی روابط و هیجانها، معتقده والدینی که هیجانهای فرزندانشون رو میپذیرند و به اونها گوش میدن، کودکانی با اعتمادبهنفس بیشتر و مهارتهای اجتماعی قویتری تربیت میکنند.
والدین عزیز، گاهی فرزند شما دنبال نصیحت نیست، دنبال بازپرسی هم نیست. اون فقط میخواد بدونه اگر از ترسها، اشتباهها، ناراحتیها یا حتی شکستهاش حرف بزنه، شما همچنان کنارش خواهید بود.
شاید بزرگترین هدیهای که امروز میتونیم به فرزندانمون بدیم، این جمله باشه:
«من دارم بهت گوش میدم. ادامه بده.»
